Fundusz Spójności

5/5 - (4 votes)

podrozdział pracy magisterskiej

Powody utworzenia

Fundusz Spójności utworzony został na mocy Traktatu z Maastricht o utworzeniu Unii Europejskiej z 1991 roku, który wszedł w życie w 1993 roku. Fundusz Spójności został utworzony w celu zmniejszenia różnic w poziomie gospodarczym i społecznym krajów i regionów Unii Europejskiej. Różnice w poziomie gospodarczym pojawiły się wraz z przystąpieniem do Unii kolejnych państw członkowskich, których wyniki gospodarcze odbiegały od wyników krajów najbardziej rozwiniętych. W dłuższej perspektywie zapewnienie równowagi ekonomicznej i społecznej państw członkowskich było związane z planami wprowadzenia unii gospodarczej i walutowej. Fundusz Spójności miał zapewnić wsparcie finansowe dla dużych inwestycji w rozwój lub modernizację infrastruktury transportowej i środowiskowej.

Przed rozszerzeniem Unii Europejskiej w maju 2004 roku cztery kraje korzystały ze wsparcia Funduszu Spójności: Grecja, Hiszpania, Irlandia i Portugalia. Od 1 stycznia 2004 roku Irlandia nie kwalifikuje się już do wsparcia z Funduszu Spójności. Dzięki pomocy Funduszu Spójności kraje te mogły spełnić kryteria konwergencji dla unii gospodarczej i walutowej oraz kontynuować inwestycje w infrastrukturę. Od 1 maja 2004 roku, oprócz wyżej wymienionych państw członkowskich, z pomocy Funduszu Spójności skorzystało 10 nowych państw członkowskich, w tym Polska.

Cele

Fundusz Spójności jest instrumentem polityki strukturalnej Unii Europejskiej, ale nie jest klasyfikowany jako fundusz strukturalny. Pomoc z Funduszu Spójności ma zasięg krajowy, a nie regionalny, jak w przypadku funduszy strukturalnych. Ogólnym celem funduszu jest wzmocnienie spójności społecznej i gospodarczej Unii poprzez finansowanie dużych projektów tworzących spójną całość w dziedzinie środowiska i infrastruktury transportowej. Pomoc Unii Europejskiej dla sektorów środowiska i transportu odzwierciedla filozofię trwałego i zrównoważonego rozwoju. Chodzi o zwiększenie wydajności i konkurencyjności gospodarki, głównie poprzez rozwój infrastruktury transportowej, ale jednocześnie nie kosztem środowiska i jego zasobów, a więc kosztem przyszłych pokoleń.

Fundusz Spójności współfinansuje przede wszystkim projekty rozwoju infrastruktury publicznej. Pomiędzy projektami dotyczącymi infrastruktury środowiskowej i transportowej musi być zachowana równowaga w podziale środków, która została ustalona na poziomie 50% dla każdego sektora.

Warunki udzielania pomocy

Środki z Funduszu Spójności są przeznaczone dla państw członkowskich, których produkt narodowy brutto (PNB) na jednego mieszkańca jest niższy niż 90% średniej krajów Unii Europejskiej i w których opracowano program spełnienia kryteriów konwergencji określonych w artykule 104 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. W przypadku, gdy państwo członkowskie nie przestrzega Programu Konwergencji dla Unii Gospodarczej i Walutowej, przyznane fundusze mogą zostać wstrzymane.

Projekty finansowane z Funduszu Spójności powinny być zgodne z postanowieniami Traktatów, instrumentami przyjętymi na ich podstawie oraz z politykami Wspólnoty, w tym z polityką ochrony środowiska, transportu, sieci transeuropejskich, konkurencji i zamówień publicznych.

Budżet

Przy określaniu alokacji środków z Funduszu Spójności dla danego kraju bierze się pod uwagę liczbę ludności, PNB na głowę mieszkańca, powierzchnię kraju oraz inne czynniki społeczno-ekonomiczne, np. deficyt infrastruktury transportowej w kraju odbiorcy. Pomoc z Funduszu wraz z transferami z funduszy strukturalnych nie powinna przekraczać 4% PKB kraju beneficjenta.

Zgodnie z postanowieniami Traktatu o Przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej, na lata 2004-2006 Unia Europejska przyznała środki finansowe na zobowiązania (obowiązki) podjęte przez nowe państwa członkowskie w ramach interwencji Funduszu Spójności w wysokości 7 590,5 mln euro według cen z 1999 roku.

Biorąc pod uwagę kryteria stosowane przy określaniu wstępnego przydziału środków oraz wysokość środków przeznaczonych na zobowiązania w obecnym okresie programowania, przydział dla Polski, zgodnie z postanowieniami Traktatu o Przystąpieniu, waha się pomiędzy 45,65% a 52,72% całkowitego przydziału. Oznacza to, że począwszy od 2004 roku roczne zobowiązania dla Polski będą się wahać w następujących przedziałach (według cen z grudnia 2003 roku):

Rok Zakresy zobowiązań dla Polski w mln euro Średnie zobowiązania dla Polski w mln euro
2004 1312,9 – 1516,3 1 414,6
2005 1086,5 – 1254,7 1 170,6
2006 1478,9 – 1707,9 1 593,4
2004-2006 3878,3 – 4478,9 4178,6

Tym samym średnia alokacja dla Polski w okresie 2004-2006 wynosi 4178,6 mln EUR. Zgodnie z rozporządzeniem Rady 1164/94/WE środki z Funduszu Spójności przyznane Polsce będą w równym stopniu wspierać oba obszary priorytetowe: środowisko i transport.

Zadania samorządu gminnego w rozwiązywaniu problemów społecznych

5/5 - (3 votes)

Wstęp pracy licencjackiej

Samorząd gminny odgrywa kluczową rolę w rozwiązywaniu problemów społecznych, które dotykają lokalnej społeczności. Wiele zadań, które stoją przed samorządem gminnym, jest niezbędnych dla poprawy jakości życia mieszkańców, a także dla zapewnienia im bezpieczeństwa i poczucia komfortu. Władze gminne są odpowiedzialne za realizację wielu ważnych projektów, które pomagają rozwiązać różne problemy społeczne, takie jak bezdomność, ubóstwo, brak dostępności do opieki medycznej, niedostateczna edukacja, brak kultury i rozrywki, niebezpieczeństwa dla bezpieczeństwa publicznego, degradacja środowiska i inne.

Celem niniejszej pracy dyplomowej jest zbadanie zadań samorządu gminnego w rozwiązywaniu problemów społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem ich skuteczności i wpływu na lokalną społeczność. Praca będzie się skupiać na analizie działań podejmowanych przez gminy w Polsce, jak również na porównaniu ich z praktykami stosowanymi w innych krajach. Ponadto, praca będzie zawierać wnioski i rekomendacje dotyczące usprawnienia działań samorządu gminnego w zakresie rozwiązywania problemów społecznych.

Wyniki tej pracy będą przydatne dla samorządów gminnych, aby lepiej zrozumieć swoje zadania i obowiązki w zakresie rozwiązywania problemów społecznych, a także dla władz państwowych, aby wesprzeć gminy w realizacji tych zadań. Będzie również przydatna dla naukowców i praktyków zajmujących się społeczną polityką lokalną, jako źródło wiedzy na temat efektywnych sposobów rozwiązywania problemów społecznych na szczeblu lokalnym. Warto podkreślić, że samorząd gminny jest blisko związany z mieszkańcami, co pozwala na lepsze zrozumienie ich potrzeb i oczekiwań. Dlatego też jest on szczególnie ważnym aktorem w procesie rozwiązywania problemów społecznych i budowania zdrowej i zintegrowanej społeczności.

Aby dokładnie przebadać temat, będzie wykorzystana metodologia opierająca się na literaturze i badaniach empirycznych. Praca będzie również uwzględniać opinie ekspertów i praktyków z branży, aby uzyskać pełen obraz sytuacji.

Wniosek, do którego dojdziemy w trakcie naszej pracy, będzie miał znaczące znaczenie dla poprawy jakości życia mieszkańców, jak również dla rozwoju lokalnej społeczności. Dlatego też, jest to temat szczególnie ważny i aktualny, który wymaga dogłębnego zbadania.

Mamy nadzieję, że nasza praca dyplomowa przyczyni się do rozwoju wiedzy na temat roli i zadań samorządu gminnego w rozwiązywaniu problemów społecznych, a także stanowić będzie ważne źródło informacji dla wszystkich zainteresowanych tematyką.

podrozdział pracy licencjackiej

Gmina, jako jednostka samorządu terytorialnego, ma kilka zadań w rozwiązywaniu problemów społecznych:

  1. Tworzenie i prowadzenie świetlic, domów kultury, bibliotek i innych miejsc dostępnych dla mieszkańców.
  2. Organizowanie imprez i wydarzeń kulturalnych.
  3. Zaspokajanie potrzeb zdrowotnych mieszkańców, np. poprzez utrzymanie i dostosowywanie sieci szpitali, przychodni i aptek.
  4. Wsparcie rodzin i osób potrzebujących, np. poprzez programy pomocy finansowej i opiekuńczej.
  5. Dbanie o bezpieczeństwo publiczne, np. poprzez utrzymanie i modernizację straży pożarnej i policji.
  6. Ochrona środowiska, np. poprzez zarządzanie odpadami i ochronę przyrody.

Jeśli na przykład chodzi o pomoc społeczną, to w gminie jest ona realizowana przez Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej, a w powiecie przez Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie. Samodzielnymi podmiotami polityki społecznej oddziałującymi na lokalne środowisko są również zakłady pracy. Rozwiązywaniu problemów społecznych sprzyja również działalność klubów i domów kultury oraz pomoc wolontariuszy.

Istotną rolę w lokalnej polityce społecznej w gminie odgrywają również placówki oświatowe, przedszkola, szkoły podstawowe i gimnazja. Prowadzenie szkół ponadgimnazjalnych pozostaje w kompetencji powiatów. Coraz ważniejszą rolę pełnią także organizacje pozarządowe. Ich liczba w miastach jest zdecydowanie większa niż na wsi, gdzie natomiast większą rolę odgrywa pomoc sąsiedzka. Aktywność jednak organizacji pozarządowych pozostawia jeszcze wiele do życzenia. Organizacje pozarządowe działają nie tylko w obszarze pomocy społecznej, ale również w oświacie, kulturze czy rekreacji.

Wśród organizacji pozarządowych szczególne znaczenie mają grupy samopomocy, które pełnią ważną rolę w aktywizacji środowiska lokalnego. Wymagają one specjalnego wsparcia ze strony gminy, polegającego na udostępnieniu pomieszczenia, umożliwieniu korzystania z infrastruktury czy zapewnieniu możliwości fachowych konsultacji. Stosunkowo niewielką rolę w organizowaniu lokalnej społeczności na rzecz systematycznej pomocy potrzebującym odgrywają Kościoły katolickie, inne kościoły i związki wyznaniowe. O ile rola parafii jest rzeczywiście ograniczona, to jednak duże znaczenie ma Caritas, działający w skali ponadlokalnej[1].

Najistotniejszą rolę w kwestii rozwiązywania problemów społecznych w Gminie Osiek odgrywa Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Osieku. Został on powołany uchwałą Rady Gminy w Osieku z dnia 20 lipca 1990 roku, jako wyodrębniona jednostka budżetowa skupiająca zadania z zakresu pomocy społecznej. Ośrodek zatrudnia ogółem siedmiu pracowników. Realizuje on Gminny Program Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych. Jednostka realizuje zadania wynikające z ustawy o pomocy społecznej i koordynuje rozwiązywanie problemów społecznych w gminie. Ośrodek Pomocy Społecznej jest realizatorem zadań własnych i zleconych. Do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym należy między innymi:

  • opracowanie i wykonanie Gminnej Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych,
  • sporządzenie bilansu potrzeb gminy w zakresie pomocy społecznej,
  • udzielanie schronienia, zapewnienie posiłku oraz niezbędnego ubrania osobom tego pozbawionym,
  • przyznawanie i wypłacanie zasiłków okresowych, celowych,
  • opłacanie składek na ubezpieczenie,
  • sprawienie pogrzebu, w tym osobom bezdomnym,
  • świadczenie usług opiekuńczych osobom samotnym i chorym,
  • przyznanie pomocy rzeczowej, np. w postaci dożywiania dzieci w szkole,
  • praca socjalna.

Do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej należą między innymi:

  • przyznawanie zasiłków stałych,
  • przyznawanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków związanych z klęską żywiołową lub ekologiczną,
  • opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne,
  • świadczenie specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi,
  • realizacja zadań wynikających z rządowych programów pomocy społecznej.

Gmina realizuje także zadania z zakresu dodatków mieszkaniowych (zadanie własne) oraz z zakresu świadczeń rodzinnych (zadanie zlecone).

Państwo nie jest w stanie realizować zadań polityki społecznej bez partnerskiej współpracy z podmiotami lokalnymi oraz regionalnymi. One, z racji swojego umiejscowienia i funkcji są blisko potrzeb indywidualnych oraz społecznych w środowisku zamieszkania. – powtórzenie Podmioty lokalne i regionalne wspólnie z państwem muszą racjonalnie kojarzyć potrzeby i środki na ich zaspokajanie z aktywnością i możliwościami obywateli oraz instytucji wymagających zaspokojenia różnych potrzeb.

[1] A. Kurzynowski (red.), op. cit., s. 307-308.

Zadania gminy – opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych

5/5 - (6 votes)

podrozdział pracy licencjackiej

Jednym z zadań gminy o charakterze obowiązkowym zgodnie z ustawą o pomocy społecznej[1] (jest „opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem programów pomocy społecznej, profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i innych, których celem jest integracja osób i rodzin z grup szczególnego ryzyka”. Do opracowania i realizacji owej strategii niezbędne jest zdiagnozowanie problemów społecznych w zakresie gminy. W oparciu o diagnozę zostaje opracowana strategia rozwiązywania problemów społecznych na najbliższe lata.

Strategia Rozwiązywania Problemów Społecznych powinna stanowić podstawę do realizacji względnie trwałych wzorców interwencji społecznych, które to podejmowane są w celu poprawy stanów rzeczy ocenianych negatywnie. Dokument ten charakteryzuje w szczególności działania publicznych i prywatnych instytucji, które rozwiązują kwestie społeczne. Konieczność opracowania Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych wynika wprost z ustawy o pomocy społecznej. Jednak różnorodność problemów społecznych funkcjonujących w gminie skutkuje koniecznością wzięcia pod uwagę również inny aktów prawnych, które mają bardzo istotny wpływ na kształt i konstrukcje dokumentu i rozwiązywania zadań społecznych w przyszłości. Są to m. in.:

  • ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 z pózn. zm.),
  • ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz. U. Nr 122, poz. 1143 z pózn. zm.),
  • ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001),
  • ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 z pózn. zm.),
  • ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z pózn. zm.),
  • ustawa z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2003 r. Nr 24, poz. 198).

Oprócz wyżej wymienionych aktów prawnych przy realizacji strategii może zachodzić potrzeba odwołania się również do ustaw i aktów wykonawczych z zakresu ochrony zdrowia, oświaty i edukacji publicznej, budownictwa socjalnego.

Istotną rolę przy formułowaniu Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych pełnią również konsultacje społeczne[2]. Konsultacje społeczne wpisują się w szereg działań samorządu gminnego na rzecz zwiększania partycypacji społecznej w administrowaniu sprawami publicznymi, jak i przewidywalności i przejrzystości lokalnego życia publicznego.

Wyróżniamy pięć podstawowych rodzajów strategii rozwiązywania problemów społecznych.

1. Strategia kar i nagród. Należy ona do strategii najbardziej popularnych i powszechnych. Strategia ta była w przeszłości i jest do dziś realizowana przez prawo i towarzyszą jej instytucje wymiaru sprawiedliwości. Prawo nie jest jednak nieodzownym elementem strategii kar i nagród. Niezbędnym elementem jest natomiast zorganizowany przymus wsparty koniecznością stosowania przemocy. Strategia ta znajduje odwołanie w powszechnie przyjmowanych założeniach, które dotyczą pochodzenia problemów społecznych. Z założeń tych wynika, iż problemy społeczne są konsekwencją działań jednostek naruszających porządek społeczny i jego podstawowe instytucje. Właściwe posługiwanie się karami i nagrodami pozwala albo zapobiec albo rozwiązać określone problemy społeczne – to podstawowe przesłanki kształtujące strategię kar i nagród.

2. Strategia redystrybucji. Nazywana także strategią odpłaty. Możemy ją odnaleźć w najstarszych przekazach prawniczych. Jej klasycznym odpowiednikiem jest tzw. prawo talionu (utożsamiane niekiedy z formułą „oko za oko”). Podstawową funkcją tej strategii jest symboliczne przywrócenie równowagi życia zbiorowego, która została naruszona przez przestępstwo i temu właśnie służyć ma poddawanie zbrodniarza odpowiednim dolegliwościom.

3. Prewencja ogólna i prewencja szczególna. Istotą prewencji ogólnej jest odstraszanie. Nacisk jest kładziony nie tyle na dolegliwość, jaką kara sprawi przestępcy, lecz na nadzieję, że ta dolegliwość zniechęci innych ludzi do popełnienia jeszcze raz tego samego czynu bądź podobnego. Najróżniejsze próby rozwiązywania problemów społecznych oparte na strategii odstraszania są współcześnie podejmowane na szeroką skalę. Podstawowym elementem tej strategii odstraszania jest tworzenie modelu roli negatywnej tj. przedstawianie szerokiej publiczności zachowań uznawanych za niewłaściwe, stwarzające określone problemy tak, by jednocześnie przekonać poszczególne jednostki, że ich konsekwencje ciągną za sobą same niekorzyści. Prewencja szczególna (obezwładnienie) to taki rodzaj strategii rozwiązywania problemów społecznych, który zmierza do pozbawienia ludzi stwarzających te problemy, odpowiednich możliwości działania. Zamysły prewencji szczególnej realizowane są zarówno przez instytucje prawa karnego, jak i system penitencjarny. Regułą prewencji szczególnej kierują się także pracodawcy. Oni, mając na uwadze własny interes, dbają o uniemożliwienie dostępu do określonych stanowisk ludziom, którzy nie zasługują na zaufanie ze względu na swoją przeszłość. Prewencja szczególna znajduje zastosowanie i w działaniach wymiaru sprawiedliwości karnej i w różnych dziedzinach życia zbiorowego.

4. Strategie korekcyjne. Pojawiają się w niej takie elementy jak kara i nagroda, jednak w odróżnieniu od strategii redystrybucji czy prewencji (ogólnej bądź szczególnej) głównie kładzie nacisk na zmianę przesłanek, jakimi kierują się ludzie podejmując takie a nie inne działania, a nie na zmianę indywidualnych zachować tych ludzi. Strategie korekcyjne obejmują całe społeczności. Społeczności te poddawane są działaniu różnorodnych programów sanacyjnych, programów zalecających. Strategie te związane są nierzadko z powrotem do dawnych form życia zbiorowego bądź przyjęciem nowych, rewolucyjnych zasad postępowania.

5. Strategie opiekuńcze. Skierowane głownie na pomoc ludziom ubogim, słabym i cierpiącym. Wspierały również dzieci, ludzi chorych czy też upośledzonych. Z upływem czasu swoim działaniem obejmowały coraz szersze kategorie osób. Dały początek programom mającym na celu pomoc bezrobotnym, imigrantom, matkom samotnie wychowującym dzieci czy ludziom niezdolnym do pracy z racji zaawansowanego wieku. To nieuprzywilejowanie niektórych grup ludności we współczesnych społeczeństwach uznaje się za znaczący problem społeczny. Strategia opiekuńcza wzbudza wiele kwestii spornych i ma swoich przeciwników jak i zwolenników[3].

[ciąg dalszy tej pracy licencjackiej nastąpi…]

[1] Art. 17 ust. 1 Ustawy o pomocy społecznej z dn. 12 marca 2004 r. (Dz. U. Nr 64 poz. 593 z pózn. zm.).

[2] Konsultacja społeczna – inaczej ludowa. Instytucja demokracji bezpośredniej (inne instytucje: referendum, inicjatywa ludowa, zgromadzenie ludowe). Jej istotą jest wyrażenie przez członków danej zbiorowości, w drodze głosowania, opinii przedstawionej w sprawie. W odróżnieniu od referendum wyniki konsultacji nie są wiążące dla organów władzy publicznej – E. Olejniczak – Szałowska, Prawo do udziału w referendum lokalnym, Wydawnictwo UŁ, Łódź 2002, s. 13.

[3] K. W. Frieske, P. Poławski, op. cit., s. 17.

Dokumenty programowe rozwoju elektronicznej administracji w Polsce

5/5 - (3 votes)

Polska stoi przed ogromną szansą na bardzo szybki rozwój i możliwość znaczącej poprawy poziomu i jakości życia jej mieszkańców. To zależy tylko od nas, od przedsiębiorczości, pracowitości i talentów Polaków oraz od dobrej i skutecznej polityki rządu – czytamy w projekcie „Strategii Rozwoju Kraju na lata 2007-2015”, wstępnie przyjętym przez Radę Ministrów 27 czerwca 2006 r. Jest to podstawowy dokument strategiczny określający cele i priorytety w obszarze rozwoju społeczno-gospodarczego Polski oraz warunki, które powinny zapewnić ten rozwój. Dokument wyraźnie wskazuje, że Polska musi rozwijać gospodarkę opartą na wiedzy i szerokim wykorzystaniu technologii informacyjno-komunikacyjnych we wszystkich dziedzinach, w tym usług społecznych, dostępnych dla każdego obywatela.

Wytyczne te mają być wdrażane poprzez poprawę stanu infrastruktury technicznej i społecznej, co jest drugim priorytetem strategii. Zadania, na których skupi się uwaga, to: [1]

  • wspieranie projektów rozwijających różne modele komunikacji oraz szybki i bezpieczny dostęp do Internetu (zwłaszcza szerokopasmowego),
  • budowa punktów dostępowych i zwiększenie zasięgu sieci komunikacyjnej na terenie całego kraju,
  • liberalizacja rynku usług telekomunikacyjnych, która przyczyni się do dostępności i obniżenia kosztów tych usług,
  • poprawa jakości usług administracji publicznej poprzez wdrożenie e-administracji.

Zgodnie ze strategią administracja elektroniczna będzie znacznie sprawniejszym, tańszym i skuteczniejszym systemem, umożliwiającym obywatelom pełny dostęp do informacji i wpływającym na konkurencyjność kraju.

Założenia wyznaczone przez „Strategię Rozwoju Kraju na lata 2007-2015” są dla Polski dużym wyzwaniem. Według rankingu Światowego Forum Ekonomicznego, w 2004 roku Polska zajęła 53. miejsce na 115 sklasyfikowanych państw świata pod względem możliwości transformacji do społeczeństwa informacyjnego. Pod względem łączy szerokopasmowych w 2004 r. wyprzedziliśmy 20 krajów UE, w tym Litwę, Łotwę i Węgry.

Problem, z którym Polska musi się zmierzyć w zakresie reform, został trafnie zidentyfikowany w „Wstępnym projekcie Narodowego Planu Rozwoju na lata 2007-2013”.19 „Chaotycznie miotamy się i obracamy między centralizacją a decentralizacją, podejściem sektorowym i horyzontalnym, naciskiem na ministerstwa i samorząd. Wśród obywateli tworzy to wiarę w „biurokratyczną anarchię”. Polska ma strategiczny plan budowy społeczeństwa informacyjnego, który znajduje odzwierciedlenie w administracji elektronicznej, zatwierdzony przez Sejm i zatwierdzony przez rząd. Problem tkwi jednak w braku planów taktycznych, które jasno i przejrzyście wskazywałyby, co dokładnie należy zrobić, kto powinien to zrobić, kiedy zacząć, kiedy zakończyć i co najważniejsze, jak ocenić wyniki poprzednich osiągnięć. Powstaje wiele rodzajów dokumentów, ale [2] są one zbyt deklaratywne i ogólne. To samo dotyczy „Wstępnego projektu Narodowego Planu Rozwoju na lata 2007-2013”, który wskazuje na potrzebę:

  • budowanie społeczeństwa informacyjnego, wykorzystanie szerokopasmowego Internetu w celu zwiększenia konkurencyjności przedsiębiorstw, przeciwdziałanie zjawisku wykluczenia informacyjnego,
  • realizacja inwestycji odpowiadających wyzwaniom postępu technologicznego i społeczeństwa informacyjnego, rozbudowa i modernizacja infrastruktury technicznej kraju oraz realizacja zasady zrównoważonego rozwoju,

Realizacja tych wytycznych jest określona jedynie w sposób ogólny w „Programie Operacyjnym Nauka, Nowoczesne Technologie i Społeczeństwo Informacyjne”, którego celem jest rozwój sfery badawczo-rozwojowej i jej powiązań ze sferą przedsiębiorczości budującej gospodarkę opartą na wiedzy. Ma się to odbywać poprzez rozwój infrastruktury sieci łączności elektronicznej, w tym zwiększenie dostępności sieci telekomunikacyjnych, szerokopasmowego dostępu do Internetu, rozwój telekomunikacyjnych sieci szkieletowych oraz cyfryzację sieci, w tym sieci radiowych i telewizyjnych.

Wydawałoby się, że Narodowy Plan Rozwoju na lata 2007-2013, który jest kontynuacją pierwszego Planu (na lata 2004-2006), powinien określać i stanowić konkretny program działań na rzecz rozwoju e-administracji. W rezultacie spotykamy się jednak tylko z kolejnymi deklaracjami.

Do tej pory informatyzacja państwa odbywała się zgodnie z wytycznymi zawartymi w „Strategii informatyzacji Rzeczypospolitej Polskiej – ePolska na lata 2004-2006” przyjętej przez Radę Ministrów 13 stycznia 2004 r. Część wprowadzająca dokumentu wskazuje na potrzebę dostrzeżenia potencjału nowych technologii informacyjno-komunikacyjnych i ich pełnego wykorzystania, co „nie będzie możliwe bez istotnych zmian w otoczeniu prawnym, redefiniowania roli państwa w rozwoju infrastruktury telekomunikacyjnej oraz bez włączenia administracji publicznej w wykorzystanie nowych możliwości technicznych”.

Strategia wskazuje przede wszystkim na potrzebę ułatwienia korzystania z Internetu we wszystkich szkołach, administracji publicznej i publicznych punktach dostępu do Internetu. Miałoby to nastąpić poprzez wprowadzenie szerokopasmowego dostępu do Internetu. W dokumencie czytamy również: „Powinniśmy dążyć do stanu, w którym komercyjny dostęp do Internetu w kafejkach internetowych, dworcach, urzędach pocztowych i centrach handlowych będzie dostępny dla jak najszerszej grupy konsumentów”.

Strategia informatyzacji ePolska realizowana jest (bo wciąż czekamy na nowy Plan Informatyzacji na lata 2007-2010) z wykorzystaniem programu Gate Polska, który zakłada stworzenie odpowiedniej platformy komunikacji elektronicznej obywatel-urząd i firma-urząd, w tym reorganizację części procesów w urzędach i wspierających je systemów informatycznych, co zwiększy efektywność pracy administracji o 40 proc. w przypadku spraw załatwianych drogą elektroniczną. Plan Bramy Polskiej obejmuje działania organizacyjne, ale także prawne i regulacyjne. Planowane jest m.in. wdrożenie standardów komunikacji elektronicznej (w zakresie formatów plików wykorzystywanych do komunikacji, słowników, metadanych i protokołów), które nie wymagają inwestycji w sprzęt i oprogramowanie. W ten sposób realizacja planu przygotuje grunt pod zwiększenie wykorzystania Internetu w świadczeniu innych usług, przede wszystkim handlu elektronicznego oraz nauczania i usług medycznych na odległość.

[ kontynuacja tej pracy dyplomowej wkrótce]

[1] „Narodowa Strategia Rozwoju 2007 – 2015”, (http://www.funduszestrukturalne.gov.pl/)

[2] Wstępny projekt Narodowego Planu Rozwoju na lata 2007-2013, (http://www.silesia-region.pl/STRATEGIA/wst_npr_140105.pdf).

Wrota Małopolski

5/5 - (4 votes)

podrozdział pracy dyplomowej

Regionalny Portal Internetowy „Wrota Małopolski” (www.wrotamalopolski.pl), realizowany od 2001 roku, jest pionierskim projektem w naszym kraju. Jego celem jest umożliwienie obywatelom i osobom prawnym korzystania z usług elektronicznych i zasobów informacyjnych oferowanych przez małopolskie urzędy administracji publicznej. Projekt realizowany jest w ramach „Strategii Rozwoju Województwa Małopolskiego (Cel strategiczny: E.3. Regionalny wspólny rynek informacji)” oraz Program „Informatyzacja Małopolski w latach 20042006 (Cel 2. Świadczenie usług on-line przez administrację publiczną, instytucje publiczne i sektor ICT)”[1].

Jednym z przyjętych w nim założeń jest stworzenie regionalnego wspólnego rynku informacyjnego oraz budowa platformy elektronicznej niezbędnej do realizacji celów społeczeństwa informacyjnego. Główną ideą „Bramy Małopolski” jest porządkowanie i porządkowanie informacji z różnych dziedzin życia społecznego i publicznego Małopolski z wykorzystaniem innowacyjnych rozwiązań technologicznych i organizacyjnych. System jest wdrażany w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego. Część merytoryczną opracowuje powołany 1 kwietnia 2004 roku Zespół Informacji Publicznej, będący jednostką organizacyjną Departamentu Społeczeństwa Informacyjnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego. Od strony technologicznej system został przygotowany i jest wspierany przez Comarch S.A.

Bramy Małopolski są regionalną częścią ogólnopolskiego projektu elektronicznego dostępu do administracji „Bramy Polski” realizowanego przez Ministerstwo Nauki i Informatyzacji (wspólnie z Małopolską) [2].

Projekt pod patronatem Ministra Właściwego do spraw Informatyzacji (dawniej Nauka i Informatyzacja) przyczynia się do rozwoju e-administracji w Małopolsce, zapewniając standardy informacyjne oraz integrując „Wrota Małopolski” z informatycznymi systemami administracji w regionie.

Głównym zadaniem portalu Brama Małopolska jest rozwój e-administracji w województwie małopolskim, czyli powszechnego dostępu do usług publicznych (procedury urzędowe), gromadzenie i prezentowanie informacji o regionie, integracja systemu Brama Małopolska z systemami informatycznymi instytucji i urzędów administracji publicznej.

Przewidywane rezultaty projektu „Bramy Małopolski” to:

  • świadczenie usług i informacji przez administracje (rządowe i samorządowe) w województwie w sposób uregulowany i usystematyzowany,
  • ułatwianie obywatelom dostępu do biura i informacji;
  • skrócenie czasu załatwiania spraw urzędowych dla obywateli i obniżenie kosztów,
  • poprawa zarządzania województwem, np. w zakresie kultury, ochrony środowiska, zdrowia, edukacji,
  • usprawnienie działań i obniżenie kosztów administracji publicznej,
  • popularyzacja wykorzystania technologii AI wśród społeczeństwa oraz tańsze szkolenia z wykorzystaniem platformy e-learningowej,
  • poprawa jakości życia mieszkańców poprzez poprawę kontaktów z administracją poprzez połączenie służb administracyjnych z różnych szczebli administracji na jednej platformie elektronicznej,
  • zwiększenie liczby osób korzystających z Internetu – rozwój społeczeństwa informacyjnego,
  • zmniejszenie dysproporcji w dostępie do usług i informacji w regionie,
  • poprawa współpracy między instytucjami w regionie [3]
  • krajowa i międzynarodowa promocja województwa,
  • promocja województwa skierowana do inwestorów i turystów,
  • upowszechnianie nowych technologii,
  • stymulowanie rynku małych i średnich przedsiębiorstw poprzez zwiększenie popytu na usługi związane z informatyzacją,
  • przyciąganie inwestorów ze względu na łatwość dostępu do informacji i usług administracyjnych,
  • tworzenie nowych miejsc pracy.

Portal składa się z następujących części:

  1. Portal Obywatelski – jego główną ideą jest umożliwienie obywatelom i osobom prawnym korzystania z usług elektronicznych i zasobów informacyjnych oferowanych przez urzędy administracji publicznej. Jego składnikami są:
  2. Cyfrowe Biuro – to pilotażowa próba udostępnienia oficjalnych procedur w Internecie. CU służy do komunikowania się użytkowników (składających petycje) z urzędami w prowincji za pośrednictwem Internetu. Za największą funkcjonalność tego systemu można uznać wysyłanie, rozwijane na podstawie dokumentów papierowych, formularzy elektronicznych, opcjonalnie z wykorzystaniem kwalifikowanego podpisu elektronicznego, w celu załatwienia wybranej sprawy administracyjnej.
  3. Małopolski Biuletyn Informacji Publicznej – jest wydzieloną jednostką Bramy Małopolskiej składającą się z GPP jednostek administracyjnych Województwa Małopolskiego utworzonego w celu powszechnego udostępniania informacji publicznej.
  4. Portal Informacyjny – zawiera moduły informacyjne (Wizytówka Małopolski, Edukacja, Kultura, mapy-GIS-GPS, Niepełnosprawni, Pomoc społeczna, Zatrudnienie, Przedsiębiorczość, Środowisko i obszary wiejskie, Turystyka i Sport, Zdrowie) oraz Aktualności z regionu.

Warto podkreślić, że portal Wrota Małopolski wraz z jego najważniejszym komponentem, Cyfrowym Biurem i BIP, są wyrazem najnowszych wysiłków Polski na rzecz budowy społeczeństwa informacyjnego opartego na technologiach informacyjno-komunikacyjnych. Do niedawna jakiekolwiek postępowanie urzędowe można było wszcząć wyłącznie poprzez doręczenie dokumentów osobiście lub pocztą do urzędu właściwego w danej sprawie. Obecnie Cyfrowe Biuro ma trzecią możliwość – załatwienie sprawy administracyjnej przez Internet, Wykorzystanie Internetu do rozpoczynania spraw w urzędach jest przede wszystkim korzystne dla obu stron, aby zmniejszyć liczbę wizyt w biurze. Realizacja pilotażowego projektu budowy administracji elektronicznej w Małopolsce wyznaczy dalsze kierunki rozwoju nowoczesnych rozwiązań w polskiej administracji, dając tym samym impuls do szerszych zmian w funkcjonalności administracji publicznej.

[1] Uchwała Sejmiku Województwa Małopolskiego Nr XXIII/250/2000 z dnia 28 sierpnia 2000 r. w sprawie przyjęcia „Strategii Rozwoju Województwa Małopolskiego”, (http://um.wrotamalopolski.pl/strategia/pliki/strategiamalopolskiverpolska.pdf)

[2] Uchwała Sejmiku Województwa Małopolskiego Nr XX/285/04 z dnia 31 maja 2004 roku w sprawie przyjęcia Programu „Informatyzacja Województwa Małopolskiego w latach 2004-2006”, (http://www.wrotamalopolski.pl/root_BIP/BIP_w_Malopolsce/root_UM/podmiotowe/Programy+i +granty/Informatyzacja/Informatyzacja+Wojewodztwa+Malopolskiego+w+latach+2004- 2006/default.htm)

[3] Opracowane w oparciu o informacje przekazane przez Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego oraz dane zawarte na stronie http://www.wrotamalopolski.pl/root_About/Wiecej+o+Wrotach/