Powództwo opozycyjne

5/5 - (9 votes)

podrozdział rozdziału Środki ochrony sądowej

Powództwo opozycyjne to rodzaj pozwu wnoszonego przez stronę przeciwną do pozwu głównego, w celu uchylenia lub zmiany decyzji wydanej w postępowaniu przed sądem. Jest to proces umożliwiający osobie, która nie jest stroną głównego postępowania, wystąpienie do sądu z żądaniem zmiany lub uchylenia decyzji, która ją bezpośrednio dotyczy. W zależności od systemu prawnego powództwo opozycyjne może być wnoszone w różnych typach postępowań sądowych, takich jak postępowanie patentowe, cywilne, karne itp.

Powództwo opozycyjne występuje tylko wówczas, gdy w drodze egzekucji administracyjnej egzekwowane są obowiązki o charakterze cywilnoprawnym.

Egzekucja administracyjna należności związanych z prawami cywilnymi, przysługujących Skarbowi Państwa lub państwowym jednostkom organizacyjnym, może zostać wprowadzona przez rozporządzenie Rady Ministrów na podstawie upoważnienia zawartego w art. 2.2 ustawy o egzekucji. Poddanie takich należności egzekucji administracyjnej nie wyklucza możliwości rozstrzygnięcia sporu o ich istnienie lub wysokość przed sądem, jeśli charakter należności wskazuje, że sąd jest właściwym do rozpoznania takiego sporu.

Gdy zobowiązany wniesie takie powództwo do sądu, wierzyciel powinien zawiadomić o tym organ egzekucyjny i wstrzymać postępowanie egzekucyjne do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. Orzeczenie sądu uwzględniające powództwo powoduje, że tytuł egzekucyjny, na podstawie którego postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte, traci ważność. Wynika to stąd, że ustalenie przez sąd, iż należność objęta tytułem wykonawczym nie istnieje, bądź istnieje w innej kwocie, powoduje konieczność umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59.1 pkt 2 ustawy).[1]

Powództwo opozycyjne ma również na celu ochronę interesów osób trzecich, które mogą zostać dotknięte skutkami prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Może to dotyczyć sytuacji, w których osoba trzecia posiada tytuł prawny do mienia, które ma być zajęte lub zlicytowane w ramach egzekucji. W takich przypadkach, powództwo opozycyjne daje możliwość zakwestionowania zasadności działań egzekucyjnych i ochrony swoich praw przed niesłusznymi roszczeniami wierzyciela.

Warto zaznaczyć, że powództwo opozycyjne jest instytucją, która umożliwia zarówno osobom fizycznym, jak i prawnym, dochodzenie swoich praw w sytuacjach, w których dochodzi do naruszenia ich interesów przez działania administracyjne lub sądowe. Proces ten może mieć istotne znaczenie w kontekście ochrony praw majątkowych oraz innych interesów prawnych osób trzecich, które nie były bezpośrednio zaangażowane w pierwotne postępowanie.

Powództwo opozycyjne może być wnoszone w określonym czasie od momentu, kiedy osoba trzecia dowiedziała się o podjętych działaniach egzekucyjnych, które jej dotyczą. W razie przekroczenia tego terminu, prawo do wniesienia powództwa może zostać utracone, co podkreśla konieczność szybkiego działania w przypadku zaistnienia przesłanek do jego wniesienia.

W przypadku wniesienia powództwa opozycyjnego, sąd bada zarówno przesłanki faktyczne, jak i prawne, które uzasadniają żądania osoby wnoszącej powództwo. Może to obejmować analizę umów, dokumentów prawnych oraz innych dowodów, które mają na celu wykazanie, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie nieprawidłowego lub nieaktualnego tytułu egzekucyjnego. Orzeczenie sądu w tym zakresie jest wiążące dla organów egzekucyjnych, co oznacza, że decyzja sądu ma bezpośredni wpływ na dalszy przebieg postępowania egzekucyjnego.


[1] E. Ochendowski, Postępowanie administracyjne, egzekucyjne i sądowoadministracyjne, Toruń 2002, s. 294.

Skarga na bezczynność wierzyciela

5/5 - (12 votes)

praca dyplomowa z administracji

Skarga na bezczynność wierzyciela stanowi sankcję dla jednej z podstawowych zasad postępowania egzekucyjnego, a mianowicie zasady obowiązku prowadzenia egzekucji. Istotą tej zasady jest obowiązek podejmowania przez wierzyciela czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych w przypadku, w którym zobowiązany uchyla się od wykonania ciążącego na nim obowiązku. Z kolei uchylanie się wierzyciela od podjęcia działań zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych stanowi podstawę do wniesienia skargi na jego bezczynność.

Skargę na bezczynność wierzyciela mogą wnosić dwie grupy podmiotów. Po pierwsze, ze skargą może wystąpić każdy podmiot, którego interes zarówno prawny, jak i faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku przez zobowiązanego. Po drugie, skargę na bezczynność wierzyciela może wnieść organ zainteresowany wykonaniem przez zobowiązanego obowiązku.

Skarga na bezczynność wierzyciela jest środkiem prawnym o charakterze dewolutywnym, bowiem organem właściwym do jego rozpatrzenia jest organ wyższego stopnia. Uprawnione podmioty mogą występować z tym środkiem do czasu podjęcia przez wierzyciela czynności zmierzających do wykonania przez zobowiązanego obowiązku. Organ wyższego stopnia rozstrzyga sprawę bezczynności wierzyciela w drodze postanowienia. W przypadku uznania skargi za uzasadnioną organ wyższego stopnia nakazuje podjęcie czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Natomiast, uzna skargę za nieuzasadnioną, to wydaje postanowienie o jej oddaleniu, na które służy zażalenie. Na postanowienie wydane w wyniku wniesionego zażalenia w sprawie skargi na bezczynność wierzyciela służy skarga do sądu administracyjnego.[1]


[1] T. Jędrzejewski, M. Masternak, P. Rączka, Administracyjne postępowanie egzekucyjne, Toruń 2003, s. 251.

Uprawnienia radnego

5/5 - (14 votes)

Kiedy Polska przyjmowała w 1994 r. postanowienia Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego[1] było już oczywiste, że jej główne założenia, jak uznanie społeczności lokalnych za zasadniczą podstawę ustroju demokratycznego i prawo obywateli do uczestnictwa w kierowaniu sprawami publicznymi należą do niekwestionowanych zasad ustrojowych III Rzeczypospolitej.

Zgodnie z brzmieniem ustępu 2 art. 7 Karta stawia przed swymi sygnatariuszami wymaganie aby status przedstawicieli wybieranych do władz lokalnych zapewniał swobodne wykonywanie ich mandatu. Służyć temu ma wyrównanie finansowe przysługujące przedstawicielom lokalnych społeczności odpowiednie do kosztów poniesionych w związku z wykonywaniem mandatu. Karta obejmuje tu zarówno wyrównanie finansowe za utracone zyski jak również wynagrodzenie za wykonaną pracę oraz odpowiednie ubezpieczenie społeczne. Bardzo ważnym postanowieniem Karty jest ustawowy wymóg określenia funkcji i działań nie dających się pogodzić z mandatem przedstawiciela wybranego do władz lokalnych.

Polskie przepisy dotyczące wykonywania mandatu radnego, gminnego czy wojewódzkiego z mniejszą lub większą konsekwencją starają się zadośćuczynić tym wymogom. Uprawnienia radnych są określone w przepisach ustawy o samorządzie terytorialnym oraz innych ustaw. Ich dookreślenie ma miejsce w odpowiednich zapisach w statucie gminy i regulaminach uchwalanych przez radę gminy. Niebagatelne znaczenie mają również te uprawnienia, których źródłem jest niesformalizowany bardzo często zwyczaj. Nie oznacza to jednak, że ukształtowany w danej gminie zwyczaj może poszerzać bądź zawężać te uprawnienia. W drodze pozaustawowej można jedynie konkretyzować ich formy i zasady wykonywania.

Uprawnienia wynikające z art. 25 ustawy samorządowej

Podstawowe uprawnienia przysługujące radnemu określone zostały w art. 25 ustawy samorządowej. Należą do nich:

  1. ochrona stosunku pracy radnego,
  2. zobowiązanie pracodawców do zwalniania radnych od pracy zawodowej w celu umożliwienia im brania udziału w pracach organów gminy,
  3. przyznanie radnym diet i pokrycie kosztów podróży służbowych,
  4. przyznanie radnym ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych.

[1] Europejska Karta Samorządu Terytorialnego, sporządzona w Strasburgu dnia 15 października 1985 r. (Dz. U. Nr 124, poz. 607 z dnia 25 listopada 1994 r.)

Skarga na czynności egzekucyjne lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego

5/5 - (9 votes)

Artykuł 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przewiduje możliwość złożenia skargi na czynności egzekucyjne lub egzekutora, a także skargi na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skargi takie są środkiem prawnym właściwym wyłącznie dla postępowania egzekucyjnego – środkiem, którego nie należy utożsamiać ze skargą w trybie art. 227 k.p.a.[1]

Skarga na czynności egzekucyjne jest skierowana wyłącznie przeciwko czynnościom czysto wykonawczym egzekutora, o ile taki został wyznaczony w konkretnym postępowaniu egzekucyjnym lub przeciwko czynnościom egzekucyjnym samego organu egzekucyjnego, gdy organ ten będzie wykonywał takie czynności. Nie będzie więc przysługiwała skarga na działania organu egzekucyjnego w formie indywidualnych aktów administracyjnych – postanowień i zarządzeń. Prawo złożenia skargi na czynności egzekucyjne przysługuję wyłącznie zobowiązanemu. Natomiast skarga na przewlekłość postępowania przysługuje tak zobowiązanemu, jak i wierzycielowi oraz osobie trzeciej, gdy ma to służyć zabezpieczeniu ich interesów. W tym ostatnim przypadku ustawodawca w art. 54.1 ustawy użył sformułowania, iż skarga przysługuję „podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku”. Podmiotem takim może być np. strona postępowania administracyjnego.

Skargę składa się do organu nadzoru za pośrednictwem organu egzekucyjnego. Jeżeli jej przedmiotem są czynności egzekucyjne wtedy wnosi się ją w terminie 14 dni od dokonania kwestionowanej czynności. Skoro ustawa milczy na temat terminu wniesienia skargi na przewlekłość postępowania – trzeba przyjąć, iż można wnieść ją w każdym czasie o ile postępowanie egzekucyjne nie zostało jeszcze zakończone. Wniesienie skargi, stosownie do art. 54.6 ustawy nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego, ale organ egzekucyjny w uzasadnionych przypadkach może je wstrzymać. Wstrzymanie odnosi się do skargi na czynności egzekucyjne.

Stosownie do art. 54.5 w sprawie skargi postanowienie wydaje organ nadzoru. Jeżeli oddala on skargę to na postanowienie takie przysługuje zażalenie. A skoro organami nadzoru są organy wyższego stopnia w stosunku do organów egzekucyjnych (art. 23.1), to zażalenie na postanowienie wydawane przez taki organ będzie składane najczęściej do ministra bądź samorządowego kolegium odwoławczego.[2]


[1] R. Hauser, R. Leoński, Kierunki zmian ustawy postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Pip z. 6/1989, s. 37, oraz R. Hauser, Ochrona obywatela…, s. 76, 79.

[2] W. Chróścielewski, J. P. Tarno, Postępowanie…, s. 285.

Rola samorządu w krajach Unii Europejskiej

5/5 - (12 votes)

Samorządy w krajach Unii Europejskiej odgrywają ważną rolę w realizacji polityki Unii na poziomie lokalnym i regionalnym. Samorządy te pełnią funkcje administracyjne, legislacyjne i wykonawcze, a także odpowiadają za rozwiązywanie problemów związanych z rozwojem gospodarczym, ochroną środowiska, edukacją, zdrowiem, kulturą, transportem i bezpieczeństwem.

Unia Europejska uznaje, że samorządy są ważnymi partnerami w procesie podejmowania decyzji i ich realizacji na poziomie lokalnym i regionalnym. Dlatego też, Unia Europejska stara się wspierać samorządy poprzez udzielanie finansowania na projekty, które przyczyniają się do rozwiązania problemów społecznych i gospodarczych na poziomie lokalnym. Unia Europejska również promuje współpracę między samorządami różnych krajów członkowskich poprzez programy wymiany doświadczeń i współpracy.

W krajach Unii Europejskiej poszerzanie roli samorządu regionalnego w sek­torze publicznym odbywa się poprzez dokonywane posunięcia decentralistyczne. W sektorze publicznym samorząd regionalny przejmuje zadania związane z od­działywaniem na rynki pracy, wspieraniem małych i średnich przedsiębiorstw, zapewnianiem sprzyjających warunków rozwoju przedsiębiorstw zlokalizowanych na danym terytorium, podejmowaniem inwestycji publicznych w sferze infrastruk­tury. Polityka rozwoju regionów, której podmiotem jest samorząd regionalny, jest reakcją na tradycyjną politykę regionalną, nie zawsze skuteczną wobec przestrzen­nego zróżnicowania procesów rozwoju społeczno-gospodarczego.

W obszarze polityki regionalnej wynikającej z makroekonomicznych celów polityki gospodar­czej niezależnie od racjonalnych przesłanek ekonomicznych często dochodzi do redystrybucji środków publicznych z regionów bogatych do regionów biednych. W warunkach gdy administracja rządowa oddziałuje na rozwój poprzez roz­budowane instrumenty różnych dziedzin polityki gospodarczej (oprócz polityki monetarnej, fiskalnej również poprzez politykę przemys­łową, innowacyjną, zatrudnienia), istnieje obawa, iż interwencja w przestrzeń społeczno-ekonomiczną może oznaczać zniekształcenie rynkowych warunków gospodarowania. Stąd też szersze angażowanie się administracji rządowej w sferę rozwoju regionalnego może powodować nieefektywne wydatkowanie ograniczonych krajowych środków pub­licznych, wzrost biurokracji nadzorującej tę działalność, utrwalanie nieefektyw­nych struktur instytucjonalnych oraz wprowadzanie regulacji hamujących przedsię­biorczość i rozwój oddolnej mobilizacji potencjałów endogenicznych.[1]


[1] Leszek Patrzałek, Finanse samorządu regionalnego we wspieraniu rozwoju regionu, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2019, s. 18