Wstęp pracy magisterskiej

5/5 - (3 votes)

Temat pracy magisterskiej: Organizacja i funkcjonowanie urzędu gminy

Już ponad 20 lat minęło od powrotu samorządu terytorialnego w Polsce, który był częścią transformacji ustrojowej państwa. Samorząd jest niezbędny w ustroju demokratycznym, ponieważ wymaga decentralizacji władzy i upodmiotowienia obywatela. Samorząd terytorialny spełnia te funkcje, umożliwiając mieszkańcom decydowanie o swoich sprawach na poziomie lokalnym. To pozwala na rozwijanie twórczej aktywności mieszkańców i uwzględnienie pozaprawnych czynników, takich jak lokalne więzi społeczne, zdolność do samoorganizacji i wspólnej świadomości społecznej, związanej z warunkami lokalnymi.

Jednym z kluczowych czynników wspierających rozwój gminy jako podstawowej jednostki samorządu terytorialnego jest efektywna administracja samorządowa. Aby wójt, wspólnie z urzędem gminy, mógł skutecznie realizować zadania zgodne z potrzebami mieszkańców, konieczne jest wzmocnienie organizacji urzędu, ustanowienie odpowiednich procedur działania, zapewnienie udziału społeczności lokalnej w zarządzaniu sprawami publicznymi oraz zatrudnienie w urzędzie wykwalifikowanych i skutecznych pracowników. Koncentrowanie się na potencjale pracowników, tworzenie możliwości dla inicjatywy i działania innowacyjnego na niższych szczeblach, to wysokie wymagania stawiane zarówno wobec wójta, jak i pracowników urzędu gminy.

Jako wieloletni pracownik urzędu gminy, znam znaczenie jakości pracy urzędu dla wizerunku gminy. Wiele osób spotkało się z słabą organizacją i brakiem kompetencji pracowników urzędu, co prowadziło do braku pomocy w rozwiązywaniu spraw interesantów. Taki stan rzeczy jest często efektem nieodpowiedzialności pracownika, nieefektywnego przepływu informacji i braku odpowiednich kwalifikacji. Dlatego ważne jest, aby w każdym urzędzie wbudować stały proces poprawy jakości pracy. Efektywna organizacja urzędu gminy umożliwia świadczenie wysokiej jakości usług publicznych oraz wspiera rozwój społeczno-gospodarczy lokalnej społeczności. W szczególności w gminie, gdzie lokalne władze odgrywają kluczową rolę w rozwoju lokalnym.

Urząd gminy jest jednym z kluczowych elementów infrastruktury lokalnej, odpowiedzialnym za świadczenie usług publicznych oraz wsparcie rozwoju społeczno-gospodarczego wspólnoty. Prawidłowa organizacja i funkcjonowanie urzędu gminy jest niezwykle ważne dla tworzenia pozytywnego wizerunku gminy i zapewnienia wysokiej jakości usług dla mieszkańców. Wiele jednostek samorządu terytorialnego niestety boryka się z problemami związanymi z nieefektywną organizacją pracy urzędu, co skutkuje niekompetencją pracowników i brakiem zaufania ze strony interesantów.

Celem niniejszej pracy dyplomowej jest analiza i ocena prawidłowych rozwiązań organizacyjnych i funkcjonalnych urzędu gminy, aby zapewnić skuteczną i efektywną realizację jego zadań i wyznaczyć kierunki dalszego rozwoju. Poprzez tę pracę będzie możliwe wskazanie sposobów na usprawnienie funkcjonowania urzędu, tak aby mieszkaniec wspólnoty czuł, że urzędnik jest tam dla niego, a nie na odwrót.

Praca składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym rozdziale omówiono organizację prawną samorządu terytorialnego, a szczególnie rolę i miejsce urzędu gminy w tej strukturze. Drugi rozdział zawiera opis organizacji urzędu gminy na przykładzie Urzędu Miasta Lubań, który stosuje nowoczesny system zarządzania zgodny z normą ISO 9000. W omówiono również znaczenie sprawnie funkcjonującego systemu komunikacji wewnętrznej. W trzecim rozdziale zaprezentowano najważniejsze problemy związane z funkcjonowaniem urzędu gminy, takie jak: zasada praworządności, jawność działania organów i procedur administracyjnych oraz planowanie w gminie.

Przy pisaniu pracy wykorzystałam dostępną literaturę przedmiotu, aktualne przepisy prawne, orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego oraz dokumenty wewnętrzne miasta.

[1] A.Piekara, Wartości, istota, uwarunkowania i funkcje społeczne samorządu terytorialnego a rozwój lokalny (w:) Samorząd terytorialny i rozwój lokalny, praca zbiorowa pod red. A.Piekary i Z.Niewiadomskiego, Warszawa 1992, s. 23 i n.

Wstęp pracy magisterskiej

5/5 - (2 votes)

Ostatnie dekady XX wieku i początek XXI wieku to czas nieustannych debat i dyskusji politycznych. Przez ostatnie lata wciąż podejmuje się szereg nieustannych starań i dociekań w uzyskaniu odpowiedzi na pytania dotyczące zarówno samej natury relacji ludzkich jak i zagadnień związanych z życiem społecznym i politycznym. Zakres badań podjętych w tej pracy to próba wykazania różnic dzielących dwa systemy polityczne oparte na określonej ideologii – socjalizmu i liberalizmu. Dominujący przez ostatnie lata socjalizm to doktryna polityczna postulująca uspołecznienie środków produkcji oparta na powszechnym dostępie do dóbr i równości społecznej. Wychodzący mu naprzeciw liberalizm polityczny to ideologia głosząca nieograniczony dostęp do środków produkcji opartych na swobodnej wymianie własnością prywatną i działalność jednostek w ramach wolnego rynku.

Wzajemne przenikanie się obu tych systemów politycznych odbywa się na naszych oczach, przechylając szale raz na jedną, raz na drugą stronę. Dokonujące się wciąż procesy społeczne i gospodarcze dają dowodu, istnienia tych dwóch wzajemnych relacji między ludźmi. Uporządkowany całościowo system społeczno – polityczny, który porusza niniejsza praca został stworzony przez Ludwiga von Misesa, austriackiego ekonomistę, który znalazł schronienie w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej podczas rządów w Europie Narodowych Socjalistów. Urodzony w 29 września 1881 roku, przedstawiciel Austriackiej Szkoły w ekonomii, w poglądach na gospodarkę reprezentował stanowisko liberalistyczne. Głosił, iż niemożliwe jest racjonalne funkcjonowanie gospodarki planowej. To stanowisko wywołało w okresie międzywojennym szeroką dyskusję teoretyczną (M. Dobb, O. Lange). W czasie gdy w Europie panował zgiełk i chaos powstało wiele dzieł wybitnego twórcy m. in. „Ludzkie działanie’”, „Liberalizm w tradycji klasycznej”” czy „Interwencjonizm”. Specyfika myśli politycznej Ludwiga von Misesa objawia się w stwierdzeniu, że ekonomia jest wynikiem działalności gospodarczej jednostek, kieruj ących się w niej własnymi pragnieniami, dążeniami, wartościowaniem, wyborem i decyzjami, kapitalizm wolnorynkowy zaś jest systemem gospodarczym, który najefektywniej służy postępowej ludzkości.

Niniejsza praca porusza więc równocześnie zagadnienia związane z kwestiami politycznymi jak i gospodarczymi, nie unikaj ąc jednocześnie kwestii społecznych. Przedmiot badań obejmuje analizę systemu opartego na poszanowaniu indywidualnej i racjonalnej w swoim działaniu jednostki oraz krytykę systemu opartego na powszechnej równości jednostek ograniczanych w rozmaity sposób przez instytucje państwowe. Za podstawową metodę badawczą wykorzystywaną podczas pisania pracy obrałem metodę analizy, która umożliwiła mi przedstawienie dwóch systemów politycznych jakimi są – liberalizm i socjalizm, oraz metodę dedukcji i porównania w szczegółowej krytyce jednego z tych systemów czyli socjalizmowi. Korzystając z powyższych metod przyj ąłem układ pracy jako rzeczowy.

Jeśli chodzi o literaturę, którą posługiwałem się w trakcie pisania pracy, to przeważają w niej w dużej mierze opracowania tematyczne tj. dzieła Ludwiga von Misesa pt. „Liberalizm w tradycji klasycznej”, „Interwencjonizm’”, czy „Planowany Chaos’’”, które stanowią właściwą esencję pracy poruszając zagadnienia związane z zależnościami zachodzącymi między tymi dwoma systemami oraz skuteczne i efektywne przeciwstawienie się socjalizmowi, który doprowadził w oczach Misesa do niespotykanej dotąd na skalę światową obrazu nędzy i niedostatku. Do podstawowych opracowań muszę też zaliczyć książki innych myślicieli wolnościowych takich jak Friedrich August von Hayek i jego „Konstytucję wolności”” oraz opracowania Murraya Rothbarda i Roberta Nozicka pt. „O nową wolność”” i „Anarchia, państwo, utopia””. Olbrzymią pomocą okazały się również książki z zakresu doktryn politycznych i prawnych Romana Tokarczyka czy Andrzeja Sylwestrzaka.

Dodatkową pomocą okazał się Internet, który jako źródło informacji dostarczył wiele ciekawych informacji biograficznych na temat życia Ludwiga von Misesa, oraz wzbogacił pracę przez ciekawe felietony i artykuły. Również część materiałów, które przywołuje w niniejszej pracy pochodzą ze źródeł elektronicznych, mam tu na myśli zwłaszcza dzieła Misesa oraz Rothbarda, które dostępne są już w formie elektronicznej. Część artykułów pochodzi także z prasy ogólnopolskiej. Literaturę uzupełniającą stanowią z kolei prace podejmujące podstawowe kwestie polityczne tj. „Podstawowe kategorie polityczne”” pod red. Stefana Opary, Danuty Radziszewskiej – Szczepaniak, oraz Arkadiusza Żukowskiego, a także prace odwołujące się do ewolucji i rozwoju doktryny liberalizmu jak choćby „Ideologia, doktryny i ruch polityczny współczesnego liberalizmu”” pod red. Edwarda Olszewskiego i Zenona Tymoszuka czy „Historia myśli liberalnej”” Witolda Kwaśnickiego.

W celu dokładnego przedstawienia doktryny liberalizmu politycznego, oraz jej krytyki doktryny socjalizmu, praca została podzielona na 3 rozdziały. Rozdział pierwszy pt. „Wprowadzenie do współczesnego liberalizmu”, ujmuje doktrynę liberalną w kontekście historycznym oraz politologicznym przedstawiając poszczególne etapy rozwoju tej ideologii na przestrzeni dziejów od liberalizmu klasycznego, poprzez liberalizm demokratyczny i socjalny do tzw. neoliberalizmu. Jest w nim także zaprezentowana sylwetka Ludwiga von Misesa i jego miejsce we współczesnym kanonie myśli liberalnej.

W rozdziale drugim pt. „Myśl polityczna Ludwiga von Misesa” została zawarta koncepcja światopoglądowa Ludwiga von Misesa wraz z jego krytyką socjalizmu i obroną podstawowych założeń leseferyzmu^[1]^[2] racjonalistycznego. Myśl ta wydaje się tym ciekawsza, iż nie jest zbyt dobrze znana w środowisku akademickim, ze względu na swój stricte ekonomiczny charakter. Niemniej koncepcja Misesa, stanowi doskonały punkt wyjścia do rozważań na tematy politologiczne. Mises poddaje krytyce założenia myśli socjalistycznej, z punktu widzenia doktryny liberalnej, która jest fundamentem filozofii opartej na poszanowaniu indywidualnych praw jednostek ich wolności i własności.

W rozdziale trzecim, pt. „Dziedzictwo Ludwiga von Misesa”, przybliżam z kolei koncepcje innych myślicieli wolnościowych takich jak Friedrich August von Hayek, Murray Newton Rothbard i Robert Nozick, których myśli równie silnie przeciwstawiają się założeniom tzw. „państwa dobrobytu” (welfare state) oraz stwarzają nowe koncepcje pojmowania życia społecznego i politycznego. Zwłaszcza dwóch ostatnich myślicieli zasługuje na bliższe zapoznanie się z ich osobliwą teorią dotyczącą koncepcji państwa, prawa i stosunków międzyludzkich. Myśli libertariańskie , o których tutaj mowa, są kontynuacją klasycznej doktryny liberalizmu klasycznego, ujętej w dość specyficzny sposób i rozszerzonej na wolności obywatelskie w stopniu najbardziej możliwym do zaakceptowania.

^[1] Leseferyzm (fr. laissez faire – pozwólcie czynić) – sformułowany przez francuskich fizjokratów, ale najpełniej zrealizowany w dziewiętnastowiecznej Wielkiej Brytanii pogląd filozoficzno – ekonomiczny głoszący nieograniczoną wolność jednostki, zwłaszcza w wymiarze społeczno – ekonomicznym.

^[2] Libertarianizm to doktryna społeczno – polityczna rozwinięta pod koniec lat sześćdziesiątych i na początku lat siedemdziesiątych przez Murraya N. Rothbarda, Karla Hessa, Johna Hospersa, Harry’ego Browne’a, Davida D. Friedmana, Roya Childsa, Roberta LeFevre’a i innych, głosząca, iż każdy powinien mieć nieograniczoną swobodę dysponowania swoją osobą i własnością, tj. owocami swojej pracy i tym co dobrowolnie otrzymał (dostał lub kupił) od innych (którzy weszli w posiadanie tego w podobny sposób), o ile nie ogranicza swobody dysponowania swoją osobą i własnością komuś innemu. Zob. http://www.libertarianizm.pl/ (stan na 7. VI. 2007)

Zasady relacji państwo – Kościół Katolicki

5/5 - (2 votes)

Wstęp pracy magisterskiej

Problematyka zasad określających stosunki pomiędzy państwem a Kościołem zawsze stanowiła i stanowi przedmiot rozważań. Różnorodność możliwych do przyjęcia rozwiązań wskazuje, jak skomplikowana jest to materia. Zmiany w świadomości Kościoła, jakie zapoczątkował Sobór Watykański II, pozwoliły na nowe określenie zasad, jakimi Kościół chce kierować się w relacji ze wspólnotami politycznymi. Również w Polsce, w okresie zmian ustrojowych, wywiązała się dyskusja na temat zasad na jakich powinna opierać się polityka wyznaniowa Państwa Polskiego. Mimo, iż nie można mówić o zakończeniu procesu, jakim jest wprowadzanie zasad na których opiera się wzajemna relacje, to można śmiało powiedzieć, że sam okres formułowania tych zasad można uznać za zamknięty. Warto więc przyjrzeć się, jakimi zasadami we wzajemnych stosunkach kierują się Kościół Katolicki oraz Rzeczpospolita Polska.

Praca posiada dwa cele. Pierwszym z nich jest przedstawienie i analiza zasad, jakie proklamuje Sobór Watykański II w relacjach ze wspólnotami politycznymi. Sobór Watykański II podjął bowiem głęboką refleksje na temat samej natury Kościoła oraz jego stosunku do świata w tym do wspólnoty politycznej. Nauczanie Soboru Watykańskiego II ma charakter pastoralny. Ojcowie Soborowi nie tworzą bowiem gotowych rozwiązań prawnych, ani też nie wskazują jednego sposobu określenia stosunków pomiędzy państwem a kościołem. Formułują jednak zasady, na jakich powinny się opierać wzajemne relacje obu społeczności, zwracając uwagę, że relacje te powinny zawsze uwzględniać okoliczności czasu i miejsca. Warto podkreślić, że nauczanie Ojców Soboru skierowanie jest nie tylko do katolików ale do wszystkich ludzi dobrej woli.

Drugim celem jest analiza zasad które ujął prawodawca polski w Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z 1997 roku w stosunku do zjawiska, jakim jest religijność oraz ustalenie, w jakim stopniu postulaty zawarte w Nauczaniu Soboru Watykańskiego II zostały w Konstytucji uwzględnione. Religijność w wymiarze prawnym, można rozumieć w dwóch płaszczyznach: indywidualnej i instytucjonalnej.

Nauczanie Soboru Watykańskiego II zawarta zostało przede wszystkim w deklaracji o wolności religijnej „Dignitatis humane” oraz w konstytucji duszpasterskiej o Kościele w świecie współczesnym „Gaudium et spes”. Pewne wskazania możemy również znaleźć w konstytucji dogmatycznej o Kościele „Lumen gentium”, dekrecie o pasterskich zadaniach biskupów w Kościele „Christus dominus” oraz w dekrecie o apostolstwie świeckich „Apostolicam actuositatem”. W dokumentach soborowych możemy wyróżnić trzy zasady na których powinna opierać się relacje Kościoła ze wspólnotami politycznymi. Są to: wolność religijna, autonomia i niezależność Kościoła i wspólnoty politycznej oraz współdziałanie między tymi podmiotami dla dobra wspólnego. Poza tymi zasadami niektórzy wskazują również jako zasadę poszanowanie społeczeństwa pluralistycznego światopoglądowo. Nie jest to jednak zasada relacji państwo kościół a uznanie przez Kościół obiektywnej rzeczywistości.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 roku starając się ująć w ramy prawne zjawisko religijności dokonuje rozróżnienia na wymiar indywidualny i instytucjonalny. Wymiar indywidualny odnosi się do wolności religijnej człowieka. Konstytucja reguluje te kwestie w art. 53. Wymiar instytucjonalny został zawarty w art. 25 Konstytucji. Konstytucja wskazuje tu na zasady: równouprawnienia kościołów i innych związków wyznaniowych, bezstronności władz publicznych w sprawie przekonań religijnych, poszanowanie wzajemnej autonomii i niezależność, współprace pomiędzy państwem a kościołami i innymi związkami wyznaniowymi oraz formę regulacji wzajemnych stosunków między państwem a kościołami i innymi związkami wyznaniowymi.

Zgodnie z przyjęta przez autora systematyką omówione zostaną tylko te zasady, które pojawiają się zarówno w nauce Soboru Watykańskiego II jak i w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 r.

Do analizy stanowiska Soboru Watykańskiego II w przedmiotowej kwestii posłużono się dokumentami wydanymi przez Sobór oraz Stolice Apostolską. Bardzo pomocne okazały się też, podejmujące te samą problematykę, prace ks. Józefa Krukowskiego „Kościół i Państwo. Podstawy relacji prawnych, Lublin 2000” oraz Pawła Sobczyka „Kościół a wspólnoty polityczne, Warszawa 2005”

Podstawowym źródłem służącym analizie stosunku Państwa Polskiego do zjawiska religijności jest niewątpliwie Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 roku. Z literatury tego tematu na wyróżnienie zasługują zwłaszcza pozycje ks. Józefa Krukowskiego „Polskie Prawo Wyznaniowe, Warszawa 2008”, ks. Wojciech Góralskiego „Wstęp do prawa wyznaniowego, Płock 2003” oraz Michała Pietrzaka „Prawo Wyznaniowe, Warszawa 2003”

Jako metodę badawczą wykorzystano metodę dogmatyczno-prawną oraz pomocniczo metodę porównawczą. Pierwszą z nich zastosowano do analizy i interpretacji dokumentów soborowych jak również tekstu Konstytucji RP. Metoda porównawcza została pomocniczo zastosowana przy porównywaniu zasad istniejących w obu systemach prawnych: kanonicznym i polskim.

Systematyka pracy odzwierciedla systematykę podstawowych zasad na jakich opierają się wzajemne relacje. Zasada wolności religijnej, zasada autonomii i niezależności państwa i Kościoła oraz zasada współpracy pomiędzy tymi podmiotami. Każdy rozdział został podzielony na dwa podrozdziały omawiające daną zasadę w nauce Soboru Watykańskiego II i w Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. W pierwszym rozdziale została omówiona zasada wolności religijnej. Omówione zostały takie zagadnienia jak: podstawa wolności religijnej, jej przedmiot, podmioty oraz granice wolności religijnej. W drugim rozdziale przedstawiona została kluczowa dla relacji pomiędzy dwoma społecznościami zasada autonomii i niezależności Kościoła i wspólnoty politycznej każdego w swoim zakresie. Zostały tu wyjaśnione terminy autonomia i niezależność oraz opisane pojęcia autonomii świata i autonomii Kościoła. W trzecim rozdziale opisana została zasada współdziałania Kościoła i wspólnoty politycznej. Wskazane zostały podstawa tego współdziałania jego cel oraz sposoby w jaki owo współdziałanie może być realizowanie. W ramach tej zasady omówione będą także formy regulacji stosunków państwo-Kościół jakie znalazły się w Konstytucji RP.

W zakończeniu przedstawione będą wnioski zebrane z analizy przeprowadzonej w poszczególnych rozdziałach.