praca magisterska z administracji
Jeśli dłużnik unika swojego obowiązku wydania oznaczonej rzeczy ruchomej, organ egzekucyjny może ją odebrać i wydać wierzycielowi. Dotyczy to także sytuacji, gdy dłużnik jest zobowiązany do wydania rzeczy na określony czas. Odebranie rzeczy jest możliwe, jeśli rzecz jest wyraźnie oznaczona i możliwa do odróżnienia od innych rzeczy tego samego rodzaju. Szczególne przepisy mogą dopuszczać wydanie rzeczy oznaczonej jedynie co do gatunku, w takim przypadku obowiązek dłużnika polega na wydaniu rzeczy określonego rodzaju należącej do jego majątku. Zgodnie z ustawą z 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, zwierzęta nie są uważane za rzeczy, jednak zapis art. 136.3 powinien być również stosowany w sytuacjach egzekwowania obowiązków dotyczących zwierząt.
Odebranie rzeczy ruchomej jest tylko tymczasowe i nie powoduje zmiany stanu własności. Po upływie wyznaczonego terminu rzecz zostanie zwrócona jej właścicielowi, czyli osobie, która ją wcześniej posiadała.16
Odebranie dokumentów urzędowych lub prywatnych jest również możliwe w sytuacji, gdy jest to niezbędne do przeprowadzenia postępowania przez właściwe organy administracji publicznej lub do ich zwrotu właściwym organom administracji. Na przykład, zgodnie z art. 11 ustawy o paszportach z dnia 29 listopada 1990 roku, osoba, której paszport został unieważniony, jest zobowiązana do zwrotu paszportu organowi paszportowemu. W razie niewykonania tego obowiązku, zostaną zastosowane przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.17
Jeśli osoba zobowiązana nie jest właścicielem i nie kontroluje rzeczy, nie może spełnić obowiązku jej wydania wierzycielowi. Jednak, jeśli zobowiązany kontroluje rzecz, która jest własnością osoby trzeciej, i można ją odebrać, nie ma to wpływu na odebranie jej od osoby zobowiązanej.18
W artykule z Gazety Prawnej, Robert Szaraniec pisze, że komornik może zająć ruchomości współmałżonków, które znajdują się w ich władaniu, nawet jeśli egzekucja jest prowadzona tylko przeciwko jednemu z małżonków. Współmałżonek, który nie jest objęty egzekucją, może złożyć skargę na podstawie art. 41 par. 2 lub 3 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego w przypadku, gdy powstanie wierzytelności przed powstaniem wspólności ustawowej, wierzytelność dotyczy tylko odrębnego majątku jednego z małżonków, lub sąd ograniczył lub wyłączył możliwość zaspokojenia się z majątku wspólnego.19
W artykule dotyczącym odebrania rzeczy ruchomej, autor wyjaśnia, że ten proces może mieć miejsce również w celu zniszczenia danej rzeczy. Jest to uzasadnione w przypadkach, gdy zniszczenie jest konieczne ze względów sanitarnych bądź społecznych. Na przykład, ustawodawstwo dotyczące chorób zakaźnych pozwala powiatowemu inspektorowi sanitarnemu na nakazanie zniszczenia skażonej żywności, w celu uniknięcia rozprzestrzeniania się choroby.
Istnieją także sytuacje, w których organ egzekucyjny jest zobowiązany do przymusowego ujawnienia posiadania danej rzeczy ruchomej. W takim przypadku, stosowanie przepisów dotyczących odebrania rzeczy ruchomej jest szczególnie ważne. 20
Egzekucja rzeczy ruchomej polega na doręczeniu zobowiązanemu przez egzekutora postanowienia organu egzekucyjnego, które nakazuje mu wydanie określonej rzeczy, wynikającej z tytułu wykonawczego. W przypadku niestosowania się do tego nakazu, zastosowany zostanie środek egzekucyjny w celu odebrania tej rzeczy. Odebrana rzecz jest wydawana wierzycielowi lub upoważnionej przez niego osobie, a w sytuacji, gdy jest to niemożliwe, jest ona składana na koszt i niebezpieczeństwo wierzyciela.21
- P. Przybysz, Postępowanie…, s. 347.
- T. Jędrzejewski, M. Masternak, P. Rączka, Administracyjne…, s. 213.
- P. Przybysz, Postępowanie…, s. 348.
- R. Szaraniec, Pytania czytelników, Gazeta Prawna.
- E. Ochendowski, Postępowanie…, s. 270.
- T. Jędrzejewski, M. Masternak, P. Rączka, Administracyjne…, s. 214.